तेहरानको आकाश: जहाँ बमको डर र महँगो इन्टरनेटबीच जिन्दगी अडेको छ

बाहिरबाट हेर्दा तेहरानका सडकहरू आजभोलि शान्त देखिन्छन्। क्याफेहरूमा कफीको सुगन्ध छ, र बजारमा मानिसहरूको चहलपहल पनि। तर, यो शान्तिभित्र एउटा यस्तो आँधी लुकेको छ, जुन इरानी नागरिकका सामाजिक सञ्जालका भित्ताहरूमा ‘स्टाटस’ बनेर पोखिइरहेको छ।

एउटा महँगो सपना: इन्टरनेट कल्पना गर्नुस्, तपाईँलाई आफ्नो प्रियजनसँग बोल्न वा एउटा समाचार हेर्न पनि लाखौँ खर्च गर्नुपर्छ। इरानमा अहिले इन्टरनेट केवल सुविधा रहेन, यो एउटा वर्गीय खाडल बनेको छ। कसैसँग ‘सेतो सिमकार्ड’ छ, जसले प्रतिबन्धका पर्खालहरू नाघेर संसार हेर्न पाउँछ। तर, आम नागरिक भने १-२ जीबी डेटाका लागि पनि गोजी रित्त्याउन बाध्य छन्।

एक प्रयोगकर्ताको पीडा छ, “मलाई डर लाग्छ, यो दुई जीबी डेटा सकिएपछि म फेरि अँध्यारो गुफामा थुनिनेछु।” यहाँ इन्टरनेट अधिकार होइन, पहुँचवालाका लागि मात्रै बाँडिएको ‘विशेषाधिकार’ बनेको छ।

त्रासमा बाँचेको मस्तिष्क तेहरानको आकाशमा चट्याङ पर्दा अहिले मानिसहरू प्रकृति सम्झिँदैनन्, उनीहरूलाई लाग्छ—कतै बम त खसेको होइन? वर्षौँको युद्धको त्रासले मानिसको मनोविज्ञानलाई यसरी गिजोलेको छ कि सामान्य आवाजले पनि शरीर काप्न थाल्छ। एक महिलाले लेखेकी छिन्, “एन्जाइटी यति बढ्यो कि म बिहान ६ बजेदेखि नै पागल झैँ घर सफा गरिरहेकी छु, ताकि मेरो दिमाग अन्तै मोडियोस्।”

क्याफेको मैनबत्ती र रित्तो भान्सा युद्धले केवल ज्यान लिँदैन, यसले जीविकोपार्जन पनि खोस्छ। सहरको एउटा कुनामा रहेको क्याफेको मालिकले असहाय हुँदै भनेका छन्, “मेरो सपना अहिले एउटा धागोमा टिकेको मैनबत्ती जस्तै पग्लिरहेको छ।” एकातिर पसलहरू बन्द छन्, अर्कोतिर अण्डा र रोटीको भाउ अकासिएको छ। अनलाइनबाट सामान बेचेर घर चलाउने महिलाहरूको भविष्य अहिले ‘कनेक्सन नभएको इन्टरनेट’ जस्तै अलपत्र छ।

हाँस्ने कि रुने? यो अनौठो समयमा इरानी समाज दुई धारमा बाँडिएको छ। कोही भन्छन्—देश संकटमा हुँदा लुगा किन्ने वा घुम्न जाने कुरा गर्नु अपराध हो। तर, अर्काथरीको तर्क अझ मार्मिक छ। एक युवक लेख्छन्, “हो, म हिजो रातभर रोएको छु। तर आज म राम्रो लुगा लगाएर साथीहरूलाई भेट्न जान्छु। मलाई जज नगर्नुस्, किनकि नटुटिकन बाँचिरहनका लागि मेरो दिमागलाई केही क्षण खुसी हुनु जरुरी छ।”

निष्कर्ष तेहरान आज एउटा यस्तो दोसाँधमा छ, जहाँ मानिसहरू युद्धको छायामा पनि आफ्नो अस्तित्व जोगाउन सङ्घर्ष गरिरहेका छन्। यो कुनै तथ्याङ्कको कथा होइन, यो त एउटा यस्तो समाजको चित्कार हो, जहाँ ‘सामान्य जीवन’ जिउनु नै सबैभन्दा ठूलो चुनौती बनेको छ।बीबीसी हिन्दीबाट